همهگیری کووید-۱۹ تنها یک بحران سلامت جهانی نبود؛ بلکه ساختار بسیاری از صنایع فرهنگی و خلاق را نیز دگرگون کرد. مطالعهی «بازارهای هنر در بحران: چگونه پیوندهای شخصی و زیرفرهنگهای بازار، اثرات کووید-۱۹ را میانجیگری میکنند»، مقاله با رویکرد جامعهشناسی فرهنگی، توضیح میدهد که بحران کرونا، علاوه بر گردش مالی بازار هنر، ساختار اجتماعی آن را نیز دچار اختلال کرد. نویسندگان معتقدند بازار هنر بدون ارتباطات حضوری، شبکههای انسانی و تجربه جمعی، بخشی از کارکرد طبیعی خود را از دست میدهد.
بازار هنر؛ فراتر از یک سیستم اقتصادی
بازار هنر با الگوی مشخص و رایج اغلب بازارها فاصله دارد و ارزش یک اثر هنری فقط به کیفیت فیزیکی یا هزینه تولید آن وابسته نیست. اعتبار هنرمند، جایگاه گالری، نظر منتقدان و شبکههای اجتماعی پیرامون اثر نیز در تعیین ارزش نقش دارند. خریداران آثار هنری، هنگام خرید به خود اثر بسنده نمیکنند و عواملی مانند معرفی کننده، گالری یا فضای ارائه برایشان مهم است. در نتیجه، خرید هنر صرفاً یک معامله اقتصادی نیست و مشارکت در یک فضای فرهنگی و اجتماعی محسوب میشود است. در چنین فضایی، اعتماد اهمیت بالایی دارد؛ زیرا ارزیابی ارزش واقعی آثار هنری همیشه ساده و قطعی نیست.
بحران کرونا و حذف تجربه حضوری
یکی از مهمترین پیامدهای پاندمی، تعطیلی فضاهای هنری بود که برای مدت طولانی بسته شدند. این اتفاق فقط به کاهش فروش منجر نشد، بلکه مسیرهای ارتباطی میان بازیگران بازار هنر را نیز مختل کرد. در شرایط عادی، بازار هنر بر پایه تعاملات حضوری شکل میگیرد و در دوران کرونا، این فضاها تقریباً از بین رفتند. نمایش آثار به فضای آنلاین منتقل شد، در نتیجه مخاطب دیگر نمیتوانست ابعاد واقعی، بافت، کیفیت متریال یا حضور فضایی اثر را احساس کند. بسیاری از تصمیمات خرید در بازار هنر بر پایهی مواجههی مستقیم شکل میگیرند و حذف این تجربه، ارزیابی آثار را دشوارتر کرد.
نقش اعتماد در بازار هنر
اعتماد یکی از مهمترین عناصر بازار هنر است. خریداران معمولاً بر اساس رابطه با گالریدار، مشاور هنری یا هنرمند، تصمیم میگیرند. این اعتماد در طول زمان و از طریق حضور در رویدادها، گفتوگوهای شخصی و تجربه مشترک شکل میگیرد.
گالریها نقش واسطه فرهنگی دارند؛ هنرمندان را معرفی میکنند، اعتبار میسازند و مخاطب را به خرید ترغیب میکنند. بسیاری از کلکسیونرها به دلیل اعتماد به یک گالری حاضر میشوند آثار هنرمندان کمتر شناختهشده را خریداری کنند. در دوران کرونا، شکلگیری این اعتماد دشوارتر شد. نبود تعاملات حضوری و کاهش ارتباط مستقیم باعث شد روند ایجاد رابطه کندتر شود. این موضوع بهویژه برای هنرمندان نوظهور و گالریهای کوچک چالشبرانگیز بود؛ زیرا این گروهها بیش از دیگران به شبکههای اجتماعی وابستهاند.
اولین دیدگاه را شما ثبت کنید.